Primeiros días nas illas Galápagos

12, 13 e 14 de abril de 2017


Estamos desfrutando dunha longa viaxe percorrendo as Illas Galápagos. Están situadas no océano Pacífico, a 1000 km de Ecuador, que é o país ao que pertencen. A súa orixe é volcánica, resultado da actividade dun hotspot ou punto quente, un fenómeno que tamén crea o arquipélago de Hawai e é a clave que explica a xeoloxía de Islandia. Illadas do resto do mundo, e sendo xóvenes en idade xeolóxica, a súa colonización por parte dos seres vivos da lugar a uns ecosistemas​ singulares​ caracterizados​ por incluír numerosas especies que só existen aquí e que son o resultado dunha adaptación a este entorno diferente ao do seu lugar de orixe. Logo de que Charles Darwin propuxera a súa teoría ​da evolución das especies​, o arquipélago fíxose mundialmente coñecido, aínda que nunca tivo poboación permanente ata o século XX, o que permitiu que este ecosistema estea relativamente ben conservado. Todas estas características fan das Illas Galápagos un lugar fascinante para calquera persoa, pero son especialmente interesantes para quen guste de ver fauna salvaxe.
O noso periplo comeza na illa de Santa Cruz, que​ acolle a maioría da poboación en Puerto Ayora, capital de facto do arquipélago. Camiñando pola rúa principal xa atopamos algunhas das especies mais ubícuas das Galápagos: iguanas mariñas e pelícanos. Na pequena lonxa do pescado, estes últimos compiten cun lobo mariño polos restos que lles dan desde os postos de venta logo de limpar o peixe. A situación é cotián pero deixa estupefactos a moitos turistas. Unha garza e algunhas gaivotas tamén se achegan, e incluso unha iguana mariña observa curiosa, a pesar de ser unha especie vexetariana.



Na primeira tarde visitamos a Estación Charles Darwin, unha ​fundación de investigación e protección ambiental que, entre outras cousas, mantén un centro de reprodución de tartarugas xigantes (Geochelone spp.). Existen 11 subespecies diferentes de tartarugas terrestres nestas illas, e dado que alguna delas están​ en perigo de extinción, a reprodución en cautividade é a única forma de que​ aumente a súa poboación.
Descubrimos tamén as chumbeiras xigantes (Opuntia echios gigantea) endémicas da illa de Santa Cruz. Estes cactus poden alcanzar 12 m de altura, pero sobre todo impresiona o seu tronco parecido ao dun piñeiro.


Un día despois camiñamos ata Bahía Tortuga, onde se mesturan areais, manglares e zonas rochosas habitados por fauna variada.







En contraste coa aridez da zona costeira, a 200 m de altura a humidade que traen os ventos mariños é suficiente para que medren árbores e pastos e o verde da vexetación domine a paisaxe. Este é o hábitat onde as tartarugas xigantes​ viven en liberdade, e puidemos ver algúns exemplares de gran tamaño comendo herba, camiñando lenta e pesadamente e bañándose nunha charca de lodo.






Nesta illa o seu caparazón ten forma semiesférica porque para comer herba non precisan levantar a cabeza e estirar o pescozo. Nas illas mais áridas aliméntanse de cactus, e dado que a comida está a maior altura a selección natural favoreceu aqueles individuos que poden​ estirar mais o pescozo e poden apoiarse en dúas patas sobre os cactus. Os seus caparazóns teñen forma de silla de montar, como o do Solitario George, que morreu en 2012 sendo o último exemplar da subespecie da illa Pinta e que agora está disecado no centro de investigación Charles Darwin. O mesmo Charles Darwin relatou como en 1835, durante a súa estancia na illa, o gobernador do arquipélago alardeou de poder saber de que illa procedía unha tartaruga pola forma do caparazón.

O taxi co que fomos ás terras altas tamén nos levou a ver un dos moitos túneis de lava que hai pola zona. Estes fórmanse cando se solidifica a superficie dun fluxo de lava mentres o interior segue circulando como un líquido ata drenarse completamente. A pesar de ter visto algún outro en Islandia e Hawaii, éste impresionounos polo seu​ tamaño e lonxitude, suficiente para que circulase por el un coche ou un camión.

A selva anubrada de Mindo

9, 10 e 11 de abril de 2017


A dúas horas de viaxe ao norte de Quito está Mindo, unha pequena vila rodeada de selva anubrada que conta como principal atractivo cunha grande variedade de aves e prantas, o que lle da sona mundial entre a xente afeccionada. Ata aquí viñemos en autobús de línea desde a capital ecuatoriana, para aloxarnos durante tres días na Hacienda San Vicente. Esta estancia posúe 200 hectáreas de selva das que unha pequena parte se poden percorrer por camiños e sendeiros sinalizados.



Os guatusos (Dasyprocta punctata) son grandes roedores moi fáciles de ver

Plantación de guaiabas na Hacienda

Falcón reidor (Herpetotheres cachinnans)

A selva anubrada de Sudamérica é un ecosistema que se caracteriza por estar nas ladeiras dos Andes, a unha altitude entre 1000 e 2500 m, e polo seu relevo montañoso, a diferencia da selva amazónica que é unha chaira case a nivel do mar. Polo tanto aquí as temperaturas non son tan altas e ademais boa parte da humidade ambiental procede das néboas que cubren as montañas, mentres que no Amazonas é produto da chuvia.




A pesar de que estamos ao final da estación de chuvia, tivemos sorte coa meteoroloxía e aproveitamos para levantarnos cedo e percorrer os sendeiros da Hacienda San Vicente en busca de fauna. O problema foi que non é doado ver os animais na frondosidade da selva. Podiamos escoitalos perfectamente, e aínda que sabiamos que estaban preto, poucas veces logramos localizalos. Vimos varios tucáns, que fan un barullo tremendo, ademais de outros paxaros, máis non logramos ver o esquivo oso andino.

Tucán del Chocó (Ramphastos brevis)

Pava crestada (Penelope purpurascens)
A selva é frondosa e espesa, e hai unha innumerable variedade de especies. Sobre os troncos e ramas de calquera árbore medran prantas trepadoras, orquídeas e bromelias, algunhas de gran tamaño, o que fai das grandes árbores un ecosistema en si mesmo.




Despois da camiñata de 4 horas pola selva, almorzamos no noso aloxamento mentres decenas de colibríes de distintas especies se alimentaban duns platos colgados no balcón. Non se debe alimentar á fauna salvaxe, pero aínda así pasamos un bó rato fascinados polos movementos frenéticos destes pequenos paxaros.






A natureza vinculada á selva é o maior atractivo de Mindo, que atrae turistas tanto de Ecuador como de outros paises. A pesar de ser un pobo pequeno, conta cun bó número de aloxamentos e actividades organizadas. Pareceunos moi interesante a visita que fixemos a unha fábrica artesanal de chocolate, onde aprendemos o proceso completo de elaboración, desde o fermentado, secado e tostado dos grans de cacao ata a cata de diferentes produtos finais.


Fermentación do cacao

Tamén visitamos un mariposario no que crían moitas das bolboretas da zona, e pódense ver as larvas, as crisálidas e, finalmente, as bolboretas voando.



A Suíza máis descoñecida

20, 21, 22, 23 , 24 e 25 de agosto de 2016

Nas últimas xornadas da nosa viaxe deixamos os roteiros de montaña para achegarnos a vilas e aldeas do norte e este suízo. Son rexións con moito menos turismo que as que visitáramos ata ese momento.


No norte, preto da fronteira con Alemaña, visitamos as Rheinfall, unhas cascadas no río Rin, e as cidades próximas de Schaffhausen e Stein am Rhein. Nelas destacan as vivendas dos séculos XVI e XVII con frescos nas fachadas e balcóns pechados, resultado do gusto pola exhibición da riqueza dos propietarios, así como outras casas con entramados de madeira, mais humildes no seu tempo pero que hoxe non resultan menos bonitas.

Stein am Rhein

Stein am Rhein

Stein am Rhein

Schaffhausen

Appenzell

De ahí continuamos cara o este, no cantón dos Grisóns, unha rexión remota fronteiriza con Austria, Liechtenstein e Italia que é a menos poboada de Suíza e a que conserva mellor o medio natural. Neste cantón fálase alemán e italiano, e nalgunhas zonas rurais aínda se usa o romanche ou retorrománico, unha lingua derivada do latín recoñecida como lingua oficial en 1996 grazas a un referéndum. As vivendas tradicionais tamén están profusamente decoradas, pero maioritariamente usan figuras de trazo e temática mais simple.

Werdenberg

Ardez

Guarda

Bergün

Tamén paramos a ver dúas igrexas da rexión con pinturas románicas. A primeira, o mosteiro de Son Jon en Müstair, é unha igrexa do século VIII e conserva frescos carolinxios e románicos.



A segunda, a igrexa de San Martino en Zillis ten no teito uns preciosos paneis de madeira do século XII pintados con monstros mariños e esceas da vida de Cristo e de San Martiño. Casualmente, durante a nosa visita estaba ensaiando unha orquestra de cámara para o concerto que ía ter lugar dous días despois, o que nos fixo desfrutar aínda mais deste extraordianrio conxunto artístico.



O último día da nosa viaxe pasámolo no Tesino, a zona de fala italiana de Suíza, situada a uns kilómetros de Milán e que ten un indubidable aire italiano tanto no patrimonio arquitectónico como no estilo de vida.

Bellizona ten tres castelos declarados Patrimonio da Humanidade